sansür | bildirgec.org

hemen hemen herkesin "tanrı'nın eli" olarak tanıdığı arjantinli futbol yıldızı diego maradona, yahoo ve google'a dava açmış.

açılan davanın gerekçesi ise:
maradona'nın, google ve yahoo image search ile yapılan aramalarda, porno sitelerinde bulunan fotoğraflarının, sonuçların arasında yer alması ve bu durumun maradona'yı rahatsız etmesi.
şu an arjantin'de google ve yahoo aramalarını sansürlemeyi başaran efsanevi futbol yıldızının avukatı şunları dile getirmiş:
"google ve yahoo gibi arama motorlarının rahatsız edici sonuçları ayıklama gibi bir özellikleri var ve bunu kullanmalarını istiyoruz. çünkü google ve yahoo bağlantıları olmadan hiç kimse bu yerlerin varlığını bilemez."

1989 da Tim Berners-Lee, internetin bugünkü halini almasını sağlayan, HTML adlı Metin işaretleme dilini buldu. Bunu dünyaya sunmasındaki temel amaç, biliginin hypertext (zengin metin) dokümanları aracılığı ile özgürce paylaşılmasını sağlamak idi.

geçen neredeyse 20 yıl boyunca hızla gelişen web, birçok ülkede amacına uygun kullanılsa da, bazı ülkelerde sekteye uğradı. ağda yer alan bilginin akışını kontrol etmek adına sansürlendi, erişme engellendi.

aşağıda en çok tartışmaya yol açan ve internetini en fazla sansürleyen 10 ülke listeleniyor:

10 - Pakistan
2000 yılında internet'te sansür uygulamaya başlayan pakistanın asıl hedefi anti-islami içerikti. internet içeriğini bu şekilde konrol etmeyi beğenmiş olacaklar ki, zamanla sansür alanlarını da arttırmışlar.

9 - Myanmar
Myanmar, ağır insan hakları ihlalleri ile tanınan bir ülke. hal böyle olunca açık ve güvenilir bir internet beklenemiyor. Myanmar nüfusunun %1'i internet kullanıcısı ve onlar da sıkı bir gözetim altındalar.

Aralarında başarılı birçok sitenin kurucusu ve proje sahibi, internet sektörünün ünlü isimleri sansür sorununu çözümleyip tarihe gömmek için yemeksepeti.com ofisinde toplandı! işte liste (unuttuğumuz varsa kırılmasın):

• Hasan Yalçınkaya - pilli network
• Başak Purut - Ekşisözlük ve pilli'nin avukatı
• Gökhan Ahi - Reklamz Avukatı
• Burak Büyükdemir - haber.gen.tr,e-tohum projesi
• Arda Kutsal - webrazzi
• Nevzat Aydın - yemeksepeti
• Orkun Tekin - Reklamz
• Hadi Özışık - internethaber.com
• Savaş Şakar - savassakar.com
• Erden Yurdanur - mackolik
• Füsun Sarp Nebil - turk.internet.com
• Alemşah Öztürk- 41-29
• Serdar Kuzuloğlu-mserdark.com
• Çağlar Erol - caglarerol.com
  

neden siteler kapatılıyor?
youtube ile başlayan erişimin engellenmesi dalgası küçük bir dalga değil ki, büyüyerek devam ediyor. bunların arasında bildiğiniz gibi;
youtube, dailymotion, ekşisözlük, wordpress, vatan gazetesi, richard dawkins, ve son olarak blogger da bulunmakta.

bu sitelere bakacak olursak (richard dawkins bir evrim bilimci olduğu için burada onu hariç tutalım) genelde kullanıcıların kendi seslerini diğer milyonlarca internet kullanıcısına rahatlıkla duyurduğu, özgür yazıların ve özgür iletişimin yaşandığı siteler.
ve kapatılan sitelerin bu özellikleri göz önüne alındağında erişimlerin engellenmesindeki amaç:
"internet kullanıcılarının kendi kendilerine konuştukları, düşüncelerini paylaşamadıkları, yani kısacası kullanıcılarının ağzı dili olan bu sitelerin kapanması ile susturulmaya çalışılan internet kullanıcıları" olarak düşünülebilir.
şimdi sıradaki neden facebook olabilir bir bakalım.

bugünlerde bi yasak silsilesi sürüp gidiyor, hakaretten youtube, teliften izlesene,vidivodo,imeem, inançtan Richard Dawkins ve daha sayamayacağımız birçok örnek daha, hergeçen gün yasak sepetimiz birazdaha şişiyor. Biçok insanda "internette yasağa hayır" kampanyaları düzenleyip karşı durmaya çalışıyor. biçoğumuz bu yasakların sebebi olarak birilerini suçluyor, birilerine öfkeleniyor. ancak bu o kadarda basitbir mevzu değil ne yazıkki. Yasaklar,sansürler,engellemeler insanoğlunun kanında var. tarihte bunun örneklerini bolcak görüyoruz;

• Cengiz Han "yenenlerin güvenliği ancak yenilenlerin yok edilmesiyle sağlanır" düşüncesiyle kazandığı savaşlar sonrası Gürgenç'te 10 Büyük Kitaplığı Yakdı
• Büyük İskenderde benzer bi düşünceyle 12 bin dana derisi üzerine altın harflerle yazılı Iran destanlarınında bulunduğu Persepolis kitaplığını yaktırdı
• Cin İmparatoru Tsin Che Hoang bilginin insanlığa kötülük getirdiğine inandığı için Çin tarihinin biçok değerli eserini ortadan kaldırtdı
  
  
  el yazması papirus kağıdı
• Sezar içeriğinde insanlık için çok değerli el yazmalarınında bulunduğu Psitratüs koleksiyonu ve İskenderiye Kitaplığını yaktırdı
• Hristiyan kilisesi beğenmedikleri düşünce akımlarını durdurabilmek için Kleopatra tarafından tekrar ayağa kaldırılan İskenderiye Kitaplığını tekrar yaktılar
• Osmanlı Enderunlu Fazıl’ın kalame aldığı ‘Zenanname’ mahremiyet gerekçesiyle toplatmıştı
• Hitler toplattığı biçok kitabı ayırt etmeksizin meydanlarda yakdı

Bi çok örnekte gördüğümüz gibi çeşitli sebeplerden hep aynı sonuca varılıyor. artık kitap toplatmak tek başına çözüm olmuyo kitaplardan çok daha geniş kitlelere ulaşan internet dünyasındada yasaklar getiriliyor. sebepler farklı ama sonuç aynı:"ortada kırmızı bi yazı".

Mecliste 4 Mayıs 2007'de -tartışılarak- "Bu bakımdan, bu ilk tedbirdir ve Türkiye, bu konuda önlem alan ilk beş ülkeden altıncısı konumuna gelmiştir. Bu bakımdan, bunu çok önemli bir gelişme olarak görüyoruz" sözleriyle kabul edilen
5651 sayılı internet yasası 23 Mayıs 2007'de resmi gazetede yayınlanarak hayatımıza girdi.

Yasakçı, sansürcü zihniyetin sonu yok. Bir video için koca YouTube'u kapatan, bir blog yüzünden bütün WordPress'i yasaklayan bir ülkenin evlatları olarak bunu bizden iyi kimse bilemez diye düşünmeyin. Biz YouTube nihayet açıldı diye sevinirken Çin sansür konusunda tarih yazmaya devam ediyor.

Son olarak, iTunes'da satılan "Songs for Tibet" albümünün, Çin'in iTunes'u kullanıcıların erişimine kapatmasına neden olduğu konuşuluyor. Art of Peace Foundation tarafından çıkartılan albümde Sting, Alanis Morissette, Garbage gibi sanatçıların Tibet için söylediği şarkılar ve Budist kültürünü korumak için Himalaya bölgesine daha geniş özerklik isteyen, sürgün lider Dalai Lama'nın 15 dakikalık bir konuşması yer alıyordu. Olimpiyatlar sırasında, 40 atletin bu albümü indirmesinin, sansürü tetiklediği de iddia ediliyor.

Öncelikle bikaç şeye değinmekte fayda var; ülkemizde son dönemde yasaklanan siteler arttı, bunların başında tabii ki bildiğimiz gibi youtube var. yasakları kimse doğru bulmuyor ama yiğidi öldürelim hakkını yemeyelim. bu yasaklar sayesinde insanlarımız dns,proxy gibi terimleri vtunnel, ktunnel gibi siteleri yakından tanıma fırsatı buldu. bu yasakları fırsat bilip türeyen binlerce proxy sitelerinin sahiplerine sağladığı ticari faydayı saymıyorum bile.