yapay zeka | bildirgec.org

BİYOMETRİK TANIMLAMA SİSTEMLERİ

Bir gece, bilgisayarlanma arzusuyla, arkadaşınızın dizüstü bilgisayarını aldınız. Belki vergi iade fişlerini girecek, oyun oynayacak, belki de bir evrak yazacaksınız. Açtınız bilgisayarı, klavyenizin ya da tuştakımı mı demeliydim? Neyse, tuşlarına bastınız... Ne o, bilgisayar sizi tanımadığını söylüyor ve hiç bir işlem yapmanıza izin vermiyor. Ama nasıl olur? Gün boyu arkadaşınız tıkır tıkır kullanmıştı.

Bir sonraki gece yine bilgisayarlanma arzusuyla, diğer bir arkadaşınızın dizüstü bilgisayarını aldınız. Belki bir film seyredecek, çizim yapacak, belki de internete bağlanacaksınız. Kapat–Aç düğmesine bastınız... Bekliyorsunuz ama ekranda hiç bir hareket yok... Ama nasıl olur, bilgisayar açılmıyor? Arkadaşınızda tüm gün çalışmıştı oysa, tam da sizde bozulacağı tuttu.

Daha bir sonraki gece, yine bilgisayarlanma arzusuyla, başka bir diğer arkadaşınızın dizüstü bilgisayarını aldınız. Belki bir beste yapacak, fotoğraf albümünüzü oluşturacak, belki de çizimlerinizi aktaracaksınız. Bilgisayar bu kez normal bir şekilde açılıyor galiba, ama o da ne? Bilgisayar sizden adınızı ve soyadınızı seslice söylemenizi istiyor. Sesiniz odanın içinde yankılanıyor ama nafile, masaüstü bir türlü ekrana gelmiyor. Üstüne üstlük, ekranın sağ üst köşesindeki optik bir alıcıya sağ gözünüzü yaklaştırmanızı ve bir kaç saniye göz kapaklarınızı açık tutmanızı istiyor...

Sakin olun, arkadaşlarınız söylemediği sürece siz nereden bileceksiniz ki, ödünç bilgisayarınız bir takım biyometrik tekniklerle koruma altına alınmış, sahibinden başkasını tanımıyor...

HAL’i HAL yapan elbette zekasıydı... HAL neydi peki? O insanlarla iletişim kurabilen, bir bayana o gün ne kadar güzel olduğunu söyleyebilen, bir erkeğe bel altı şakası yapabilen, dahası bütün bunları önceden yaşadığı(!) deneyimlere bağlı olarak gerçekleştirebilen bir bilgisayardı... Aslında bir bilgisayar değildi, O bambaşka birşeydi ya, neyse...

Yine de, bir bilgisayarın veya diğer söylemle bambaşka bir neysenin (nesnenin) önceden gördüğünü öğrenmesi dışında bir de ukala ukala size hava basması yeni bir düşünce değildir. Bu tarz bir hava basma olayını elbette Alan Turing zaten tasarlamıştı, ama o günlerin teknolojik yetersizlikleri nedeniyle uygulayamamıştı..

GELECEK NESİL BİLGİSAYARLAR (1)

Düşünelim; bilgisayarın karşısına oturuyoruz ve parmaklarımızı dahi oynatmadan, sadece yapmak istediğimizi düşünerek bilgisayarı kumanda ediyoruz. Yazılarımızı daha hızlı bir şekilde yazıyor, oyunlardaki karakterleri sadece düşünerek yönlendiriyor veya mırıldandığımız bir melodiyi aynı anda notaya dökebiliyoruz.

Abartalım; sizinle sohbet etmeye başlıyor bilgisayar, iletişim kuruyor ve karşı fikirlerini size söylüyor.. Edebiyatçı iseniz edebiyat hakkında, politikacı iseniz politika, matematikçi iseniz matematik, aklınıza gelen her konuda... Araya kendi esprilerini de sıkıştırmayı ihmal etmiyor. Siz sadece konuyu belirliyor ya da işi ona bırakıyorsunuz... Biz iyisi mi gerçekçi olalım; elbette şimdilik sadece Hollywood filmlerinde görebileceğimiz türden insan-bilgisayar ilişkisinin, gerçek hayatta uygulanması için biraz daha beklememiz gerekecek. Ancak, sıklıkla Japonlar düşünceyle kontrol edilebilen bilgisayarı geliştirdi, Amerikalılar sadece parmak hareketiyle kumanda edilen bilgisayarı tasarladılar türden haberleri de gazete köşelerinde okumuşsunuz veya televizyondan izlemişsinizdir. Sansasyona yönelik bazı haberleri de ilave edersek, sanki Arthur C. Clarke’ın 2001:Space Odyssey romanındaki HAL (HAL9000) adlı bilgisayarın gerçekleştiğini gördüğünüzü düşünürsünüz. Ama, şimdilik bilgisayar kullanırken klavye-fare-monitör bizim en yakın arkadaşımız olmaya devam edecek, en azından bir süre...
(Devamı gelecek hafta...)