bildirgec.org - agurbuz - beğendikleri

Metin Okuyucular

agurbuz — Thu, 11 Nov 2010 08:11:00 GMT

Okumaya üşendiğiniz yazıları, çeşitli bahaneler üreterek bir sonraki güne ertelediğiniz oldu mu hiç? Bırakın, "Metin Okuyucular" yazıları sizin için seslendirsin.

1. NaturalReader Free

Herhangi bir yazının belli bölümlerini ya da tamamını sesli kelimelere dönüştürerek dinleyebiliyorsunuz.

2. iSpeech Free

Dönüştürülmesini istediğiniz yazıları insan sesine benzer yakınlıkta, yüksek sesle okutabiliyorsunuz.

3. ReadPlease

Dilediğiniz yazıları sesli sözcüklere çevirebiliyor, aynı zamanda çevirdiğiniz yazıları dinleyebiliyorsunuz. Ayrıca, yazıları web sayfaları üzerinden de okutabiliyorsunuz.

4. eSpeak

Tıpkı diğer "Metin Okuyucular" da olduğu gibi, eSpeak'de de yazıları sesli kelimelere çevirerek dinleyebiliyorsunuz. Bunun yanı sıra konuşmaları tercüme de ettirebiliyorsunuz.

5. DSpeech

Benzer şekilde yazıları sesli olarak okutabiliyorsunuz. Dilerseniz dönüştürdüğünüz yazıları, ses dosyası olarak kayıt edebiliyorsunuz.

İlgili Yazılar

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage

açık kaynak için yeni mecralar

agurbuz — Fri, 15 Oct 2010 06:50:00 GMT

İnternet yaygınlaştıkça, kapital düzenin tüketim çılgınlığından, biz çok meraklı tüketiciler faydalanmaya başladıkça, hem bilginin hem de teknik elemanların tabana yayılması hızlanıyor. haliyle daha önce hayal bile edemediğimiz iş yapma yöntemleri doğuyor. Ya da aslında yıllardır varlığını ancak birkaç alanda sürdürebilen yöntemler, farklı iş kollarında kullanılabilir hale geliyor. "açık kaynak" işte bu yöntemlerin başında geliyor.

Açık kaynak mantığı artık yalnızca yazılımda değil, birçok farklı alanda kendini varetmeyi başardı. Sanattan mühendisliğe kadar hiç aklınıza gelmeyecek birçok konuda açık kaynak mantığı artık var ve de son derece başarılı izlere imza atılıyor.

Çeşitli örneklerden önce şurada gayet hoş bir animasyon hazırlanmış, izlemekte fayda var.

Şimdi gelelim örneklere:

Sinema:

....

big buck bunny

Münferit bir proje olan big buck bunny daha kapalı bir komünite tarafından hazırlanmış.

....

elephants dream

Projeye ait tüm dosyaları indirebilir ve yeniden düzenleyebilirsiniz. Bu da size farklı projeler geliştirebileceğiniz ortamı sağlamaz, münferit bir projedir.

...

open source cinema

Farklı birçok projenin bulunduğu ortama katılabilir, siz de yeni film projenize açık kaynaklı olarak başlayabilirsiniz.

...

stray cinema

Stray cinema da münferit bir proje, ancak mantaliteyi diğerlerine göre biraz daha fazla benimsemiş gibi görünüyor.

....

open source film project

Müzik:

...

music is open

Kendi grubunuzu yaratabileceğiniz, diğer kullanıcıların kayıtlarını görebileceğiniz ve projeler yaratabileceğiniz bir ortam sağlanmış.

...

open source music

"Music is the first open source programming language. Learn from it." şeklindeki sloganıyla çarpıcı bir yaklaşımda bulunulmuş. Birlikte muzik yapma ortamı sağlamıyor, ancak çok sayıda ücretsin kayıda ulaşmanız mümkün.

...

open sound

"Free love, free music" sloganı ve yakışıklı tasarımıyla bizleri karşılayan site adından da anlaşılabileceği gibi genel olarak bir ses havuzu yaratmak peşinde.

...

cc mixter

Çok sayıda kayda ulaşabileceğiniz ve kendi kayıtlarını paylaşabileceğiniz bir ortam sağlıyor.

...

jamendo

bunlardan başka:

Josh wood ward

Section Z

Mühendislik:

...

OScar

Kendi arabanızı kendiniz yapın desek, herhalde fazla ileri gitmiş oluruz!

....

VIA OpenBook

Bu tam olarak fantastik bir proje, açık kaynaklı bir netbook projesi.

...

Other Power

Yenilenebilir enerji için kullanılacak aletlerin tasarımı hakkında bilgi paylaşımının yapıldığı bir site.

İnsanlık namına:

...

Life and Love

Yeşil enerji, yeşil hayat tarzında ilerlemek adına yapılan işlerin paylaşıldığı, geliştirilen ürünlerin (örneğin ev yapımı bir rüzgar tribünü) teknik detaylarının bulunduğu bir site.

...

Appropedia

Açlık ve yoksullukla mücadele için kendini adamış arkadaşların, konu ile ilgili geliştirdikleri ürünlerin paylaşımını yaptıkları bir ortam sunuyor.

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage

Fortune 100 Şirketlerinin Sosyal Medya Raporu

agurbuz — Wed, 05 Aug 2009 11:14:00 GMT

Her yıl ABD'nin en büyük 1000 şirketini sıralayan Fortune dergisinin ünlü listesi (Fortune 100, Fortune 500, Fortune 1000 +) iş çevreleri tarafından dikkatli bir şekilde takip edilmekte.

Bir PR şirketi olan Burson-Marsteller, bu listedeki ilk 100 şitketin (Fortune 100) Kurumsal Blogları, Facebook Fan sayfaları ve Twitter hesaplarından hareketle Sosyal Medya faaliyetlerini mercek altına aldığı araştırmasını, bir sunum olarak yayınladı.

Sunumdan bazı bilgiler:

- Fortune 100'deki şirketlerin %54'ünün Twitter hesabı, %32'sinin blogu ve %29'unun ise Facebook Fan sayfası bulunmakta.

- Bu şirketlerin %21 sadece bir kanalı, %22'si iki kanalı ve %17'si ise üç kanalı da kullanmakta.%40 ise herhangi birini kullanmamakta.

- Herhangi bir kanalı kullanan şirketlerin %10'u Blogu, %14'ü Facebook'u ve %76'sı Twitter'ı seçmiş durumda.

- Herhangi bir kanalı kullanan şirketlerin %36'sı Facebook ve Twitter'ı, %64'ü ise Blog ve Twitter'ı birlikte kullanmakta.

- Twitter'ı kullanan şirketlerin %94'ü haber,duyuru veya güncellemeler için %67'si müşterilerine servis sunmak için, %57'si promosyonlar için ve %11'i de insan kaynakları kapsamında kullanmakta.

Şirketlerin, reklam veya tanıtım kampanyaları, ürün veya servis pazarlama veya müşteri hizmetleri gibi daha birçok faaliyetlerini web ortamına, dolayısı ile Sosyal Medya'ya kaydırmaya başladıkları bu günlerde, Sosyal Medya ile yakından ilgilenen birçok kişi veya kurum tarafından incelenmesi gereken bu sunumu buradan. inceleyebilir, indirebilir veya web sayfanızda yayınlayabilirsiniz.

Bonus+++:
+Web'in Real-Time'lı Social Search Dönemi
+Twitter'ı Twitter'dan Öğrenin!
+Microsoft'un Twitter Aşkı Devam Ediyor...

Kaynak: mashable, Burson-Marsteller sunumu.
algoz: Blog FriendFeed Twitter Facebook Email RSS

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage

33 Çok Kullanışlı Domain (Alan Adı) Aracı

agurbuz — Wed, 05 Aug 2009 08:55:00 GMT

Domain (Alan adı), bir web tasarımcısı ve geliştiricisi için projesinin en önemli bölümlerinden birisidir. İyi bir alan adı seçiminin sitenize birçok katkısı olacaktır. Bunun için akılda kalıcı, kolay alan adı bulmak gerekmektedir. Bu işlemi yapabilecek çeşitli araçlar mevcuttur.

Aşağıda birbirinden kullanışlı alan adı araçlarının listesine ulaşabilirsiniz.

Gelişmiş Alan Adı Arama Araçları

MakeWords - Telaffuz edilebilir isimler için aramaya basın.
Dot-o-mator - Sadece sol kutuya bir isim girin ve uygun olanları seçin.
BustAName: Birkaç kelime yazıp sorgulama yapabilirsiniz.
AptDomain - Birkaç kelime yazın ve uygun olanları seçin.
DomainExposer - Kullanılabilir alan adı oluşturmak için yararlanabileceğiniz faydalı bir araç.
Nameboy - Alan adları bulun, yaratıcı alan adları arayın.
DomainNameSoup - Uygun alan adları bulmanız için ücretsiz domain aracıdır.
123finder.com - Anahtar kelimeler ile arama yapan faydalı bir araç.
The geek.name Project - Satın almaya müsait domain üreteci.

Alan Adı Araçları

SQUURL - Hayalinizdeki alan adını bulun.
DomainsBot - Alan önerileri, süresi dolan alan adları, satılık ve alan adı hakkında detaylı bilgi alabileceğiniz güzel bir araç.
PCNames - Sadece yazmaya başlayın, sonuçlar görüntülenmeye başlayacaktır.
Domain Tools - Yine birçok gelişmiş özelliğe sahip alan adı aracıdır.
Webmaster Toolkit - Alan adları için birçok hizmet sağlamaktadır.

Ajax Alan Adı Araçları

Domize - Dünyanın en hızlı alan adı arama motoru.
Ajax Whois 2.0 - Çok iyi bir alan adı arama motoru.
Ajax Domain Search - Hızlı bir şekilde alan adı arama motoru.
InstantDomainSearch - Ücretsiz alan adı kontrol aracıdır.

Alan Adı Hacks

Domainr - Kısa ve uzun URL arama servisi.
Xona - Faydalı alan adı arama servisi.
DomainTyper - Hızlı alan adı arama servisi.

Alan adı üreteçleri

WORDOID - Alan adı bulmanıza yardımcı olacak çok kullanışlı bir üreteç.
UniqueNames - Benzersiz kelimeler oluşturun.
RhymeZone - Kelimelerin eş anlamları ile uygun alan adları oluşturabilirsiniz.
Domain Generator - 5 kelime ile uygun bölümü seçtikten sonra güzel alan adları oluşturun.

Who Is (Alan Adı Sorgulama) Aracı

WhoIs - Domain hakkında bilgi, domain adı ve ip araçları bulunan servis.
Allwhois - Otomatik olarak "whois" bilgilerini bulan ve bunu sunan servis.
WHOISify - Whois veritabanını kontrol eden ücretsiz bir araçtır.
Domjax - Gelişmiş özellikleri sahip domain aracıdır.

Alan Adı Benzer Araçlar

Domain Pigeon - Uygun isimleri listeleyen bir alan adı servisi.
MilkyDomain - iPhone için domain arama ve üreteci.
myIPneighbors - Domain kontrol aracıdır.
StuckDomains - Süresi dolmuş alan adlarını öğrenebileceğiniz ücretsiz bir servis.
NameBio - Alan adı bulmak için kullanabileceğiniz gelişmiş özelliklere sahip alan adı aracıdır.

kaynak: devsnippets.com | mogdesign.eu/blog

yazılarımı takip edebilirsiniz.

blog | friendfeed | twitter | delicious

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage

Japon Web Tasarım Galerileri

agurbuz — Tue, 23 Jun 2009 13:28:00 GMT

japan web design galleries

Japon sitelerin listelendiği, yeni ve kaliteli web tasarım örneklerini görebileceğiniz, 9 web tasarım galerisi site aşağıda listelenmiştir.

the css gallery list , urbantrash.net css gallery list ve instantshift 123 web galeri adreslerini ziyaret ederek tüm dünyadan web tasarım örneklerinin listelendiği, web tasarım galerilerine ulaşabilirsiniz.

S5-Style

japan web design galleries

Web Selection

japan web design galleries

ubusuna

japan web design galleries

Web Mihon

japan web design galleries

Refsign

japan web design galleries

Straightline

japan web design galleries

Anjou Dekiteharu

japan web design galleries

Design Link Database

japan web design galleries

Ikesai

japan web design galleries

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage

Web Tasarımcılar İçin 25+ Grafikli Bilgi

agurbuz — Tue, 23 Jun 2009 17:57:00 GMT

Grafikli bilgiler hızlı örnek bilgiler için harika bir yol olabilir. Uzun raporlar yerine bir grafik üzerinde istediğinizi kolayca öğrenebilme imkanına sahip olabilirsiniz.

Aşağıda web tasarımcıların işine yarayabilecek 25+ grafikli bilgi yer almaktadır.

1. web trend map 4 (web trend haritası)

2. period table of typefaces (punto'nun periyodik tablosu)

3. global internet traffic map (küresel internet trafiği haritası)

4. classifying experiences (deneyimleri sınıflandırmak)

5. flickr user model (flickr kullanım modeli)

6. the browser wars (tarayıcı savaşları)

7. a month of spam (aylık spam)

8. the life of an article on the web (web üzerinde yaşayan makaleler)

9. online communities map (çevrimiçi iletişim haritası)

10. map of the world 2.0 mosaic (dünya'nın 2.0 mozaik haritası)

11. the internet’s undersea world (internetin denizaltı dünyası)

12. search engine spider traps (arama motoru örümcek tuzağı)

13. google pagerank explained (google pagerank açıklaması)

14. building a company with social media (sosyal medya ile şirket kurmak)

15. seo check list (seo kontrol listesi)

16. the life cycle of a blog post, from servers to spiders to suits—to you () (Örümcükler için sunuculardan yaşam döngüsü)

17. software wars (yazılım savaşları)

18. who participates online (kimler çevrimiçi oluyor)

19. what 16 million colors looks like (16 milyon renk görünüyor gibi)

20. periodic table of visualization methods (görselleştirme yöntemlerinin periyoduk tablosu)

21. periodic table of the internet (internet'in periyodik tablosu)

22. country codes of the world (dünya'nın ülke kodları)

23. apple’s tipping point: macs for the masses (apple'ın ipucu noktası: kitleler için mac'ler)

24. infoporn: the cost of living on the bleeding edge of technology

25. map of all yahoo! apis and services (tüm yahoo haritası! api'ler ve servisler)

26. digital media weights and measures (dijital ortam ağırlıkları ve önlemleri)

27. global color usage with respect to time and location / 2009 / sml + adobe kuler pulse (Dünya çapında ilgili zaman ve konum ile renk kullanımı)

28. facebook vs. twitter (facebook ve twitter karşılaştırması)

yazılarımı takip edebilirsiniz.

blog | friendfeed | twitter
kaynak: webdesignerdepot.com

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage

bsr : ekran kaydedici

agurbuz — Mon, 19 Mar 2007 21:57:00 GMT

bsr, türk yapımı bir ekrandaki görüntüleri kaydetme yazılımı. genellikle demo/guide hazırlamak için kullanılan bu tür yazılımlar bilgisayarda yaptığınız her hareketi kaydediyor. dilerseniz üstüne yazı da ekleyebiliyorsunuz. otomatik ve manuel kayıt özellikleri mevcut, kayıt ile eş zamanlı dosya boyutu da görüntüleniyor. çektiğiniz görüntüler avi formatında kaydediliyor. oldukça basit arayüzü var.

bayağı da bir ödül almış bu yazılım.

dosya boyutu : 4.9mb

3.2.14 Windows Me/NT/2000/2003/XP

3.2.14 Windows VISTA

tam da böyle bir yazılım ararken buna rastlamam beni hayli sevindirdi

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage

67 karakter domain

agurbuz — Thu, 26 Feb 2004 13:31:31 GMT

Dünyanın en uzun domain'i

galler'de bi köy adıymış.

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage

4 kilobayt altındaki 11 jQuery eklentisi

agurbuz — Sun, 26 Apr 2009 10:01:00 GMT

tüy gibi hafif jquery eklentileri

Web sayfanızda bir sürü jQuery eklentisi kullanmak istiyorsunuz ama bir yandan da sayfanın yüklenme hızını kendinize dert ediniyorsunuz. O halde aşağıdaki eklentilere mutlaka göz atmak isteyeceksiniz...

1. idTabs (2.1 kb): Basit ve esnek bir şekilde sekmeli arayüzler oluşturmanızı sağlar.

2. jCarousel Lite (2.1 kb): çok seçenekli bir karosel (carousel) uygulaması

3. Lazy Loader (530 b): istenildiği zaman bir eklentinin yüklenmesini sağlar.

4. Single Drop-Down Menu (584 b): aşağı-açılır navigasyon menüleri oluşturur.

5. jQModal (2.8 kb): lightbox olarak bilinen model pencereler oluşturur.

6. AutoTab (1.6 kb): form alanlarında filtreleme yapmanızı sağlar. "Bu alana yalnızca rakamlar" girilebilsin gibi...

7. CSS Globe Tooltip (479 b): Linklerin üzerine fare ile gelindiğinde açıklama kutucuğu (tooltip) gösterir.

8. jGrowl (4.1 kb): MacOS X'deki Growl uygulamasının yaptığına benzer şekilde bildirim mesajları oluşturmanızı sağlar.

9. Cycle Lite (3.5 kb): Resimleri kullanarak slayt gösterisi oluşturabileceğiniz bir eklentidir.

10. ToggleVal (1.1 kb): Herhangi form elemanına varsayılan bir metin yerleştirir. Kullanıcı bu elemana tıkladığında metin gizlenir.

11. Pop! (872 b): Tıklandığında görünen veya gizlenen mesaj kutuları oluşturmanızı sağlar.

~ Bildirinin Kaynağı ~

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage

Seçim Körlüğü: Ne İstediğinizi Bilmiyorsunuz

agurbuz — Thu, 23 Apr 2009 14:45:00 GMT

Algı değişiklikleri ile kendi uzmanlık alanlarında bile çok basit testlerde hata yapan uzmanları duymuşuzdur: bir şarap uzmanının kırmızı ve beyaz şarabı ayırt edememesi (karartılmış bardaklar içinde) veya sanat eleştirmenlerinin bilgisayar tarafından rastgele çizilmiş çizgilere bakarak çok derin anlamlar görmeleri gibi. Böyle öykülerden hepimiz zevk alırız çünkü kişiler bir konuda gerçek otorite olduklarını iddia etmeyi arzularlar. Peki ama eğer gündelik seçimlerimizi nasıl yaptığımızı incelemeye kalkarsak.. Uzmanlar uzmanlıklarının el verdiği ölçüde ve bu limitler içinde hata yaptıklarında kabul görebilirler ama peki ya bizler kendimiz üzerine en uzman kişiler olarak hata yaptığımız zaman bu kabul edilebilir bir hata olur mu?

Gerçek seçimimiz gizlice değiştirilse bile sorulduğunda seçimimizi şiddetle savunuyoruz. Fotoğraf: Peter Cade / Getty

Bu sorunun cevabı bazı illüzyon numaraları kullanılarak bulunmaya çalışılmış. Katılımcılara sunulan alternatifler üzerinde bazı numaralar yapmaktansa habersiz olarak kişilerin seçim sonuçları üzerinde numaralar yapılmış ve nasıl tepki verdikleri kaydedilmiş. Örneğin, ön çalışma olarak katılımcılara insan yüzü fotoğrafı çiftleri gösterilmiş ve daha çekici olanı seçmeleri istenmiş. Bazı denemelerde kişilerden, seçim yaptıktan hemen sonra seçimlerinin arkasında yatan nedenleri açıklamaları istenmiş.
Habersiz olarak, bazı denemelerde çift-kart illüzyonu ile seçtikleri yüz aslında seçmedikleri yüze ait fotoğrafla değiştirilmiş. Genel yargı, böyle bir değişiklik olduğunda çok büyük ihtimalle hepimizin bunu hemen fark edeceği yönünde. Fakat sonuçlar %75 oranla katılımcılar illüzyona kandıklarını ve aslında seçmedikleri yüzü neden seçtiklerine dair açıklamada bile bulunduklarını gösteriyor. (deney videosu)

Psikologların ortamdaki büyük değişikliklerin bile büyük bir insan kitlesi tarafından algılanamaması olgusuna verdikleri isim olan “değişim körlüğü” isminden hareketle bu olguya “seçim körlüğü” ismi verilmiş. Konuyla ilgili ünlü bir deneyde X kişisi bir Y kişisine adres tarifi sormakta, Y kişisi adresi tarif etmekle meşgulken görmediği bir zamanda X kişisi bir Z kişisi ile değiştirilmektedir ve Y kişisi adres soran kişinin değişmiş olduğunun farkına varamamaktadır. Araştırmacılar hala bu fenomenin tam etkilerini incelemektedir ama kısaca bu fenomen gündelik hayatta ne kadar az bilgiyi kullandığımızı kanıtlamaktadır ve çevremizde ne olup bittiğini sürekli olarak bildiğimiz fikrini ortadan kaldırmaktadır.

Seçim körlüğü ile zihnimizin verdiği kararlar ile niyetleri arasında büyük fark yaratılabiliyor. Katılımcılar aslında yapmadıkları seçimlerinin nedenleri ile sözlü açıklamalar yaptıklarında aslında bu açıklamaların doğru olmadığını kanıtlamış oldular. Böylece deney insanların bir durum karşısında seçimlerini haklı kılmak için uydurdukları hikayeleri göstermiş oldu.
Daha da önemlisi katılımcıların yaptıkları bu açıklamalar onların gelecekteki seçimlerini de etkiliyor. “Seçimimi sesli olarak dile getirdim bu yüzden artık gerçekten onu sevmeliyim.” gibi bir psikolojiye girildiğinden bahsedilebilir ve bu etkinin günlük seçimlerimizin hepsini bir şekilde şekillendirdiği söylenebilir.

Bu etkinin günlük hayattaki limitlerini keşfetmek için yapılan başka bir deneyde süpermarket müşterilerinden çeşitli reçel ve çaylar arasından seçim yapmaları istenmiş. Katılımcıların gerçek seçimlerini fark ettirmeden değiştirmek için iki grup “sihirli” reçel kavonuzu tasarlanmış. Kavanozların hem üstünde hem de dibinde birer kapak ve tam ortasında bir separatör bulunmakta. Kavanozlar tamamen normal gözükmekte ama her ucunda iki farklı tip reçel veya çayı barındırmak için tasarlanmış ve kolaylıkla tersine çevrilebilmektedir.

Katılımcılar seçimlerini yaptıktan hemen sonra seçtikleri ürünü tekrar tatmalarını ve sözlü olarak seçimlerinin nedenlerini açıklamaları istenmiş. Bunu yapmadan önceden kaplar fark ettirilmeden ters çevrilmiş ve tadan kişiye aslında seçtiği değil seçmediği ürün geri verilmiş. İlginç bir şekilde bir çok denemede sadece üç kere ürünün değiştiğini fark etmişler. Üstelik daha da ileri gidilerek bu sefer ürünler benzer değil çok farklı tatlarla değiştirilmiş, baharatlı tarçın ve elma ile acı greyfurt reçeli gibi ve katılımcıların sadece yarısı bu büyük değişimi fark etmiş.

Bu tip etkiler online alışveriş yapan tüketiciler için bilgisayarlar, cep telefonları hatta ev seçimleri ile de denenmiş ve benzer etki görülmüş.

“Bu deneyleri kimle yapıyorlar, ben fark ederim bunu kesin, seçimlerimi bilmiyor muyum sanki ben?” diyen okuyucular için belirtmek isterim ki; deneyler süresince katılımcılar kandırıldıklarının farkında olmadan karar verme yetileri ile ilgili bazı sorular sorulmuş. Eğer böyle bir deney size yapılsaydı ne olurdu? Değişimi fark eder miydiniz? gibi. Beklendiği üzere insanların %90’a yakın kısmı böyle bir durumda değişimi fark edeceklerini söylemişler.

Deneyin aslında onlara uygulandığı ve çoktan kandırıldıkları söylendiğinde katılımcıların yaşadığı şaşkınlığı ve hatta inanmama duygusunu düşünün. Günlük seçimlerde kendi kararlarımıza ne kadar gözü kapalı inandığımızı düşünün, aynen şaraplarla ilgili her şeyi bildiğini düşünen bir şarap uzmanı veya sanattan çok iyi anladığını düşünen bir sanat eleştirmeni gibi. Ama iyi haber şu ki bu tedavi edilebilir, bu yazıyı okumak bile tedavi olmanızı sağlayabilir.

Kaynak: Lars Hall and Petter Johansson lead the Choice Blindness Laboratory at Lund University, Sweden. Johansson is also affiliated with the ERATO Shimojo Implicit Brain Function Project and the University of Tokyo, Japan. Their 2005 Science paper on choice blindness initiated wider interest in the field.

Bu yazı agurbuz tarafından bildirgec.org adresli sitede yayımlanmak üzere yazılmıştır. Kaynak gösterilmeksizin kopyalanamaz.

Pilli Projeleri: Pilli.com: Kolektif Bağımsız İçerik | Sosyomat.com: Arkadaşını Etiketle | Put.io: Online Cloud Storage