Yunan gemiciler hamsiye Araplar baklavaya bayılıyor
Türkiye limanlarına bir yılda tam 400 bin gemi uğruyor. Bu gemilerin personel için satın aldığı kumanyalar ülkelerin damak zevklerini gösteriyor.
Buna göre Arap gemiciler lokum ve cezerye hayranı. Hintlilerin tercihi helva ve sardalya balığı. Ruslar baklava ve helvalı kumanye istiyor. Bulgar gemiciler cezeryesiz, Yunan gemiciler hamsisiz kumanya almıyor.
Türkiye'de denizcilik sektörünün gelişmesine paralel olarak yabancı gemilere malzeme satışı yapan kumanya şirketlerinin cirolarında önemli artışlar oldu. Türkiye'ye yıllık 500 milyon dolarlık döviz girdisi sağlayan kumanya şirketleri uluslararası alanda söz sahibi olabilmek için bir araya gelerek Gemi Kumanyacıları Derneği'ni (TURSSA) kurdu. Kumanya şirketleri dünyanın dört bir yanından Türkiye'ye gelen yük ve yolcu gemilerinden teknik malzemelerin yanı sıra lokum, hamsi, cezerye, pastırma ve baklava gibi Türkiye'ye has gibi yiyeceklerden de sipariş alıyor.
Limanlarımızda gemilere malzeme satışı yapan toplam acente bağlantılı 4 bağlantısız 28 kumanya şirketi faaliyet gösteriyor. Mersin, İzmir ve İstanbul gibi liman sayısının fazla olduğu illerde yoğunlaşan kumanya şirketleri gemilere güverte malzemeleri, yedek parça gibi malzemelerin yanında donuk et, kuru gıda ve sıvı içecek türü gıda maddelerinin satışını yapıyor. Uluslararası deniz trafiğinin stratejik bir konuma sahip olduğunu belirten Gemi Kumanyacıları Derneği Başkanı Zihni Memişoğlu, bu sektörde uluslararası alanda yeterli paya sahip olunmadığını dile getiriyor. Yılda yaklaşık 400 bin yük ve yolcu gemisinin limanları ziyaret etmesine rağmen bunlara verilen kumanya hizmetinden sağlanan gelirin Norveç'ten daha düşük olduğunu belirten Memişoğlu, Zaman'a şu açıklamalarda bulundu: "Amacımız, gemiler Türkiye'den bin–bin 500 dolarlık alım yapıyorlarsa bunu 5 bin dolarlar seviyesine çıkarmak. Diğer ülkelerden aldıkları malzemeleri bizden almalarını sağlamak."
İstanbul'da faaliyet gösteren acente bağlantılı ARK İstanbul Kumanyacılık'ın yetkilileri de NYC ye ait Kosta Rika, Yunanistan, İtalya, Almanya, Norveç, Almanya gibi dünyanın farklı ülkelerinden gelen gemilere malzeme satışı yaptıklarını dile getiriyor. Aykut Bilol, "Bu durum kumanyacıları da etkiliyor. Limanlardaki mevcut potansiyel iyi bir şekilde değerlendirilse bu kumanyacılara da yansıyacak." dedi.
İzmir Limanı'nda faaliyet gösteren Arma Uluslararası Kumanyacılık'ın sahiplerinden Ali Çapacı da şunları kaydetti: "Yunanlı ve Hindistanlı gemiciler sardalye, istavrit, hamsi gibi balıklardan sipariş veriyor. 40–50 kilo balık alıyor. Ruslar ve Polonyalılar helvayı seviyor. Suriye, İran, Tunus ve Cezayir gibi Arap ülkelerinden gelen gemiciler baklava ve lokuma bayılıyor. Mersin Limanı'nda faaliyet gösteren Caytrans Şirketi'nin sahibi Tarkan Karaçay da Akdeniz Bölgesi'nin ünlü tatlılarından cezeryeye Arap ve Bulgaristanlı gemicilerin ilgi gösterdiğini dile getiriyor.
