bu yazı sevgili abacus'ün bildirisine yorum olarak da düzenlenebilirdi ancak dikkatlerden kaçmaması ve aydınlatıcı olacağını düşündüğüm için müstakil olarak göndermenin daha iyi olacağını düşündüm.
kaynaklarımız wikipedia ve vikipedi'dir.
Şimdi efendim bu Q klavye, (namı diğer QWERTY) daktilonun da mucidi olan Christopher Sholes tarafından 1868 senesinde icad ediliyor ve patenti alınarak Remington firmasına satılıyor.
Christopher Sholes'un icadettiği modern daktilo, üzerine basılan tuşlara bağlı kabartma harflerin bir mürekkep şeridini kağıda bastırarak kağıda yazı yazılmasını sağlıyor. Bu ilk daktiloda harfler alfabetik sırayla dizili.
Hayatında bir kere de olsa daktilo başına geçmişler bileceklerdir, daktilonun harf çubukları eğer basma aralığını (hızını) iyi ayarlayamazsanız mürekkep şeridi üzerinde birbirlerine kilitlenirler ve elle düzeltmek gerekir. Bu da en çok, arka arkaya gelen harflerin aynı elle yazılması gerektiğinde olur. İşte Sholes bu durumun ciddi bir işgücü ve zaman kaybı yarattığını görerek, ingilizcede arka arkaya sık tekrarlanan harfleri iki ele dağıtacak yeni bir klavye düzeni geliştirmiş (q klavye oluyor kendileri) ve patentini almış, sonra da Remington firmasına satmış. (Meşhur "aslında q klavye işi yavaşlatmak için icadedilmiş" efsanesi de bu basit mevzunun yanlış anlaşılmasından kaynaklanıyor.)
Burada önemli bir husus da Q klavyenin uluslararası bir standart zannedilmesidir. Halbuki, birincisi Q klavye takdir edersiniz ki sadece latin harflerini kullanan diller için kullanılabilir bir diziliş. İkincisi latin harflerini kullanan dillerde de standart bir kullanımı yok QWERTY'nin. Mesela almanca konuşulan bölgelerde QWERTZ yaygın. Sonra AZERTY var, QZERTY var. Var yani...
Biz çılgın türkler de bu klavye düzenini 1946 senesine kadar (türkçeye özgü karakterleri daktilonun harf grubunun sağ üstüne dağıtarak) kullanmışız. (100 sene kullandığımızı düşünenler olabilir, burada latin harflerinin 1 Kasım 1928'de kabul edildiğini hatırlatalım). Daktilo öğretmeni İhsan Yener 18 senelik kullanımda bir sorun farketmiş olmalı ki, Sholes'un ingilizce için yaptığını çok daha geniş bir kapsamla Türkçe'ye uyarlama ihtiyacı hissetmiş ve çalışmalarının 1955 yılında iktidarca kabul görmesini sağlayarak Yabancı uzmanlarla da pekiştirilmiş bir İhtisas Komisyonu kurulmasını sağlamış. Sonraki aşamada da On parmak yöntemi ile Türkçe için ideal Klavye'yi 20 Ekim 1955'te Bakanlıklararası Standardizasyon Komitesi'ne Standart Türk Klavyesi olarak kabul ettirmiş. Türkiye'deki tüm daktilo makinelerinin Milli Klavyeye dönüştürülmesi, 1963 yılında Gümrükler Kanunu'na eklenmesi ve 1974 yılında Türk Standartları Enstitüsü tarafından Zorunlu Standart olarak kabul edilmesiyle kesinleşmiş.
Gümrükler Kanunu kısmı önem arzediyor. Zira, bilgisayar yaygınlaşana kadar yazma işini gören ve çoğunluğu ithal olan daktiloların F klavye düzenine sahip olması zorunluluğu getiriyor. Türkiye'de üretilenlere ise bu zorunluluk TSE'nin zorunlu standardıyla sağlanıyor.
90'lı yılların ikinci yarısından itibaren kişisel bilgisayarların hızla yayılması, bu ürünlerin tamamının Türkiye'ye yurtdışından gelmesi ve daktiloyla ilgili düzenlemenin klavyeyi bağlamaması nedeniyle Q klavye alıyor yürüyor. Tabi burada şunu belirtmek gerekir Türkiye'deki Apple Macintosh'ların klavyeleri oldum olası F'tir. Zira ilk kullanıcıları; gazete yazarları, editörleri, kitap editörleri (yani daktiloyla fazlasıyla içli dışlı insanlar) vs.'dir.
Şimdi gelelim kendi yorumuma, efendim ben bilgisayarla Q klavye vasıtasıyla tanıştım ona alıştım onu kullanıyorum. Üniversitede 10 parmak daktilo dersi aldım gazetecilik okumam hasebiyle ve hem kendi gözlemlerim hem de kanıtlanmış verilerle F klavyenin hem daha hızlı, hem daha az hata yapılan hem de eli daha az yoran bir diziliş olduğunu söyleyebilirim. Bir de klavyede kenarda durdukları için ğ yerine g, i yerine ı, ü yerine u, ş yerine s, ç yerine c, ö yerine o kullananılmasından hazzetmiyorum. ve bu durumun giderek yaygınlaştığını görerek tir tir tirtiyorum.
- qenomesum
- 13 yorum var
- 19 Nisan 2007 09:10
« önceki yazı Bir teknoloji harikası olarak Tuvalet kağıdı |
sonraki yazı » ekşi'den sonra antoloji.com da kapatıldı |
Yorumlar
Bir zamanlar merak etmiştim neden 'F' harfi ile Fe Klavye demişler diye. Sonraları anladım ki Q klavye 'Q' harfi ile başladığı için, F klavye 'F' harfi ile başladığı için F klavye deniyor; FGĞİOD. Fransızlarınki ise A ile başlıyor ve A klavye deniyor; AZERTY.
Bu konu ile ilgili Türk Dili Dergisi'nin şu yazısını okumanızı ve şuradaki forum iletisine bakmanızı tavsiye ederim. Q klavyenin nasıl F klavyeye dönüştürüleceğini bilmeyenler ise buradan görebilirler; hem q da yazdığınız f de nasıl görünür oyunu oynarsınız. :)
Ellerinize sağlık. 10 dakika ayırıp hakkında bir şeyler öğreneceklerine, hiç ilgisi olmayan konularla F klavye hakkındaki gelişmeleri bir tutanlar sayenizde iki kelime öğrenecek.
"F" klavye kullananlar yurt dışına çıktıklarında çok zorluk çekiyorlar, uluslar arası standart "Q", ben de "Q" klavye diyorum arkadaşlar...
@gaykedi: uzmanlik alanina gore degisir muhtemelen bu celiski. @qenomesum'un dedigi gibi yazarlik isleriyle ugrasan bir insan tabiki dile ozgu karakterleri cok sik kullanma ihtiyaci hissedecektir. bu nedenle de "f" kullanmasi calismasi icin gereklidir.
Ote yandan kodlayan insanlar icin "turkce q" klavye kullanmak tamamiyle bir eziyet. parantez, koseli parantez gibi cok onemli karakterlerin rakamlarin altina atilmis olmasi isi cok zorlastiriyor. ben zorunluluk sonucu basladim "standart q" klavye kullanmaya ve calisirken cok rahat ettim. ilk baslarda "Alt Q" kullaniyordum. Ama bir sure sonra turkce karakter kullanma zorunlulugu hissetmemeye baslayinca bu hale geldim. belki @qenomesum tir tir titreyecek ancak yazar degilim, sair degilim. Gerekirse turkce karakter de kullanirim o ayri ;)
şimdi....
bu yazıyı on parmak şekilde q ile yazıyorum. on yıldan fazladır da on parmak q kullanıyorum. bu yazıyı şu anda hiç yorulmadan yazabiliyorum. çünkü birkaç satır, ancak bu yazının satır sayısı arttıkça benim performansım düşüyor çünkü q klavye türkçe ile tamamen uyumsuz eğer bu yazacaklarım bir kaç sayfa döküman tutacak kadar olursa ozaman ellerimde ve parmaklarımda ağrılar oluşuyor.
q kullanmadan önce f klavye daktilo kullandım. dünya üzerinde kendi dili ile bukadar uyumlu başka klavye düzeni yok. zaten bu yüzden birçok yarışmada f klavye kullanan yarışmacılar ödül aldı. bana derseniz ki bundan sonra f kullanırmısın? Ben buna olumsuz cevap veririm çünkü çok uzun türkçe dökümanlar yazmıyorum.
eğer yazar iseniz, türkçe ile içli dışlı iseniz kitap yazıyorsanız uzun sayfalar halinde dökümanlar yazıyorsanız kesinlikle q önermem f kullanın. ama benim gibi bilgisayar işi yapıyorsanız ingilizce komut kullanıyorsanız q kullanın bu kadar basit.
arkadaslar uluslararası standart diye bir şey yok, sadece dillere uygun klavyeler var. ingilizce yaygın olarak kullanıldığından, q kalavyeyi de uluslararası olarak algılıyorsunuz. durum "ben boyle alistim boyle kolayıma geliyor, bir de f'ye nasıl alışayım" olmasın.
tabi ingilizce ile uğraşanlar yada kod yazanlar için q daha kolay gelecektir.
q klavye her herde bulunur, lakin f klavyeyi Türkiye dışında zor bulursunuz. başka bilgisayarları kullanamazsınız.
güzel bir haber ancak bence günlüğe daha çok yakışırdı.
lakin f klavyeyi Türkiye dışında zor bulursunuz
kullanıyorsanız, eviniz dışında bile neredeyse hiç bulamazsınız. çok isterseniz ve azimliyseniz tuşları söküp yerlerini değiştirir ve f klavye desteğini netten yüklersiniz ama bilgisayar ortaksa ve siz eski haline geri getirmezseniz bol bol da küfür yersiniz (en yabancısından hem de). Bizim okulun (IBU) bilgisayar sınıflarında arka sağ köşede f klavyeli bir bilgisayar dururdu ve benden başka kullanan çok az olurdu. Gerçi hala öyle de bir iki tanesi bozuldu ama kim uğraşacak da teknik'e bildirecek...
konuya dönersek, ben f klavye ile daha hızlı yazmama rağmen evimde q klavye kullanıyorum. Maksat, uyumlu olmak.
q klavye her herde bulunur, lakin f klavyeyi Türkiye dışında zor bulursunuz.
herbirimiz ülkeden ülkeye geziyor değiliz:)
q klavyenin standart olduğuna da düşünmüyorum.
F klavye kullanmaya başlarsanız doğruyu göreceksiniz diyorum. Ayrıca F klavye yi Q klavye üzerin de kullanmaya başlamak daha güzel ben öyle yapıyorum.
pillinetwork sitelerine yorum ekleyebilmek ve daha fazlası için, üye olun ya da giriş yapın.
Bu Yazıyı Tutanlar
Beğendiğiniz bir yazıya "tuttum" demek için başlığın yanındaki yıldıza tıklayabilirsiniz.
